Is baklava glutenvrij? Traditionele baklava niet. Het deeg is filodeeg van tarwe (yufka), dus gluten zit er van nature in. Het goede nieuws: er bestaat echt een glutenvrije baklava, gemaakt met glutenvrij meel in plaats van tarwe, en Foodturkiye verstuurt er twee van, wereldwijd vanuit Turkije.
Waarom traditionele baklava niet glutenvrij is
Baklava is in de kern een kwestie van deeg. De bakker rekt yufka (filodeeg) zo dun uit dat je er de krant doorheen zou kunnen lezen, stapelt dan dertig tot veertig vellen op elkaar, bestrijkt elk vel met boter en strooit er gemalen pistache of walnoot tussen, om het geheel daarna te doordrenken met suikersiroop. Die glasachtige, flinterdunne krokantheid is waar het bij baklava om draait, en die komt rechtstreeks uit tarwe. Meel en water worden net zo lang gekneed tot de gluten zich vormen, en juist dat maakt het mogelijk om het deeg zo dun uit te rekken zonder dat het scheurt.
Het deeg simpelweg weglaten kan niet. Zonder filodeeg heb je geen baklava, alleen noten met boter in siroop. Datzelfde geldt voor de familieleden: şöbiyet, sütlü nuriye en de vogelnestjes van kadayıf (kadaifdeeg, ook wel engelenhaar genoemd) beginnen allemaal met hetzelfde tarwedeeg. Heeft een zoetigheid die gelaagde of gerafelde krokantheid, ga er dan van uit dat er gluten in zit. Baklava hoort bij een gedeelde Ottomaanse gebaktraditie die loopt van Turkije en de Levant tot Griekenland en de Balkan, en elke regionale versie rust op datzelfde tarwefundament.
Hoe kan een baklava dan wél glutenvrij zijn?
Door het meel te vervangen. Een glutenvrije baklava houdt dezelfde gelaagde, met siroop doordrenkte vorm, maar ruilt de tarwe in voor een glutenvrije meelmix, zodat er helemaal geen tarwebloem in het deeg zit. De twee die wij versturen worden zo gemaakt door Karaköy Güllüoğlu, een van de bekendste baklavahuizen van Istanbul.
Reken op een iets ander karakter. Gluten geeft gewoon filodeeg zijn elastische, flinterdunne structuur, dus een glutenvrij deeg gedraagt zich anders onder de deegroller. De laagjes zijn een fractie zachter en wat minder glasachtig dan in de versie met tarwe. Alles waar je het eigenlijk voor doet is er nog: boterig deeg, een royale laag noten en siroop. Het proeft als baklava, aangepast voor wie glutenvrij eet in plaats van tot iets heel anders omgebouwd.
De twee glutenvrije baklava's die wij versturen
Allebei zijn ze echt glutenvrij, gemaakt met glutenvrij meel en zonder tarwebloem, en allebei versturen we wereldwijd vanuit Turkije.
- Glutenvrije pistachebaklava (1 kg). De pistacheversie, met de groene pistaches in Antep-stijl die zorgen voor de kleur en de milde, grasachtige smaak van klassieke baklava. Kies deze als je het vertrouwde pistacheprofiel zoekt.
- Glutenvrije walnootbaklava (1 kg). De walnootversie, uit hetzelfde recept met glutenvrij meel. Walnoot is in Turkije de meer alledaagse, huiselijke baklavavulling: wat voller en aardser dan pistache.
Beide komen uit de keuken van Karaköy Güllüoğlu en arriveren als een volle schaal van 1 kg, precies zoals baklava van oudsher gekocht en gedeeld wordt. Controleer altijd de productpagina voor de volledige ingrediënten- en allergeneninformatie voordat je bestelt.
Zoek je al een tijdje online naar glutenvrije baklava, dan merk je dat de Turkse bakker om de hoek die meestal niet in de vitrine heeft liggen. Beide schalen reizen vanuit Turkije rechtstreeks naar je deur.
Een van nature glutenvrije Turkse zoetigheid: pestil
Wil je liever een traditionele zoetigheid zonder ook maar een korrel meel in de buurt, kijk dan naar pestil. Pestil is Turks fruitleer: een rol die wordt gemaakt door vruchtenpulp in te koken, vaak met druivenstroop (pekmez, te vergelijken met onze appelstroop), dun uit te strijken en te drogen tot een soepel, taai vel. Zo wordt het al eeuwenlang gemaakt langs de Zwarte Zeekust en in Oost-Anatolië, in plaatsen als Gümüşhane, Bayburt en Malatya, als manier om de zomeroogst de winter door te helpen.
Omdat pestil uit fruit en noten bestaat, is het van nature meelvrij en glutenvrij, niet door iets te vervangen. Rol een vel om hele noten en je hebt een van de fijnste glutenvrije Turkse zoetigheden: zacht, licht friszuur, taai in plaats van knapperig. Het assortiment van Foodturkiye loopt van de glutenvrije pistache-pestil (600 g) en de glutenvrije kokos-pestil (600 g) tot de glutenvrije pestil met hazelnoot en moerbei (600 g) en de glutenvrije, suikervrije pestilballetjes (700 g).
Welke Turkse zoetigheden bevatten gluten?
De meeste bekende gelaagde Turkse zoetigheden zijn gebouwd op filodeeg van tarwe en bevatten dus gluten. De van nature glutenvrije opties zijn de zoetigheden op fruitbasis. Hier is een snel overzicht:
| Zoetigheid | Gemaakt van | Gluten? |
|---|---|---|
| Baklava | Filodeeg van tarwe (yufka) | Bevat gluten |
| Kunefe / kadayıf | Gerafeld filodeeg van tarwe | Bevat gluten |
| Şöbiyet | Filodeeg van tarwe (yufka) | Bevat gluten |
| Pestil (fruitleer) | Fruit en noten, geen meel | Van nature glutenvrij |
| De glutenvrije baklava die wij versturen | Glutenvrije meelmix | Glutenvrij |
Vraag je je dus af welke Turkse desserts glutenvrij zijn, dan is het antwoord hier pestil, dat van nature meelvrij is, samen met de twee baklava's die van een glutenvrije meelmix worden gemaakt.
Zo serveer en bewaar je het
Serveer glutenvrije baklava zoals je elke baklava serveert: op kamertemperatuur, in kleine ruitjes gesneden, met sterke Turkse koffie of zwarte thee die de zoete siroop doorbreekt. Een schaal van 1 kg is bedoeld voor een tafel vol mensen, dus hij past beter bij een feestdag of een verjaardag dan bij een middagje in je eentje. Bewaar hem koel, droog en afgedekt; baklava is op zijn best binnen een week of twee na het openen, zolang het deeg nog beet heeft.
Pestil bewaar je nog makkelijker. Snijd de rollen in dunne plakjes zodat je de noot in het midden ziet, serveer ze bij de koffie of bij een stuk kaas, en bewaar de rest op een koele, droge plek, waar het wekenlang taai blijft.
Veelgestelde vragen
Is baklava glutenvrij?
Traditionele baklava niet. Die is gemaakt van filodeeg van tarwe (yufka), dus gluten hoort bij de structuur. Een baklava is alleen glutenvrij als hij bewust met een glutenvrije meelmix in plaats van tarwe gemaakt is.
Bevat filodeeg gluten?
Ja. Filodeeg, en de Turkse yufka waar het vandaan komt, is gemaakt van tarwebloem en water en bevat dus gluten. Hetzelfde geldt voor gerafeld kadayıf (kadaifdeeg). Elk gebak dat op die vellen is gebouwd, bevat gluten.
Bestaat er een glutenvrije baklava?
Ja. Foodturkiye verstuurt er twee, allebei gemaakt door Karaköy Güllüoğlu met glutenvrij meel: een pistacheversie en een walnootversie, elk in een schaal van 1 kg, wereldwijd verzonden vanuit Turkije.
Waar is glutenvrije baklava van gemaakt?
Van dezelfde bouwstenen als klassieke baklava: laagjes deeg, een notenvulling van pistache of walnoot, en siroop. Alleen zit er een glutenvrije meelmix in plaats van tarwebloem in, zodat er geen tarwe in het deeg zit.
Welke Turkse desserts zijn glutenvrij?
Pestil, het fruitleer met noten, is van nature glutenvrij omdat er geen meel in gaat. Van de gebakken zoetigheden is de glutenvrije baklava die wij versturen gemaakt met een glutenvrije meelmix in plaats van tarwe. Ook pure geroosterde noten en gedroogd fruit zijn van nature meelvrij. De tabel hierboven zet de bekende opties op een rij.
Waar koop je glutenvrije baklava?
Online bij Foodturkiye. De glutenvrije pistachebaklava en de glutenvrije walnootbaklava worden allebei wereldwijd vanuit Turkije verzonden, rechtstreeks naar je deur.
